Archive for the ‘ΘΡΑΚΗ’ Category

h1

ΟΙ ΡΩΣΣΟΤΟΥΡΚΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ ΚΑΙ ΟΙ ΠΟΜΑΚΟΙ

04/03/2014

.

.

Ἀπό τὸ φωτογραφικὸ ἀρχεῖο τοῦ Πέτρου Θεοχαρίδη.

Ἀπό τὸ φωτογραφικὸ ἀρχεῖο τοῦ Πέτρου Θεοχαρίδη.

.

.

ΟΙ ΡΩΣΣΟΤΟΥΡΚΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ ΚΑΙ ΟΙ ΠΟΜΑΚΟΙ

.

.

Στὰ μέσα τοῦ 19ου αἰῶνα, ἡ Ροδόπη ἦταν πλήρως ἐνταγμένη στὸ ὀθωμανικό σύστημα διοίκησης [Παπαδημητρίου Π. (2003)Οι Πομάκοι της Ροδόπης. Ἀπό τὶς ἐθνοτικές σχέσεις στοὺς Βαλκανικοὺς ἐθνικισμούς (1870-1990) εκδ. Κυριακίδη, 63-65] ποὺ διαιροῦσε τὸ κρᾶτος σὲ βιλαέτια (vilayet), ἀποτελούμενα ἀπό σαντζάκια (sancak), τὰ ὁποῖα διαιροῦνταν σὲ καζᾶδες (kaza), οἱ ὁποῖοι χωρίζονταν σὲ περιοχὲς (nahije). Ἡ Ροδόπη, ὑπάγονταν στὸ βιλαέτι τῆς Ἀδριανούπολης…

(…)  Tὸ 1871-2, στὸν καζᾶ Ἀχή Τσελεμπὴ, ὑπάγονται 14 χωριὰ μὲ συνολικὸ ἀριθμό 4.191 οἰκογενειῶν. Ἀπό αὐτές, οἱ 2961 εἶναι οἰκογένειες Πομάκων, οἱ 1500 χριστιανῶν Βουλγάρων καὶ οἱ 240, γύφτων, οἱ ὁποῖοι συνήθως ἀποκαλοῦνταν «ἀγκούπτι» καὶ ἐργάζονταν ὡς σιδερᾶδες [Raichevsky, S. (2004)The Mohammedan Bulgarians (Pomaks). Sofia:National Museum of Bulgarian Books and Polygraphy, 77] … Read the rest of this entry ?

h1

ΓΕΝΙΚΗ ΜΟΥΣΙΚΟΧΟΡΕΥΤΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΤΗΣ ΘΡΑΚΗΣ

22/10/2013

.

.

..

 

.

Παντελὴ Καβακόπουλου, μουσικολόγου
.

.

.

ΘΕΜΑ ΓΙΑ ΚΑΘΙΣΤΙΚΑ ΘΡΑΚΗΣ(…) Τὰ θρακιώτικα καθιστικὰ τραγούδια, ξεχωρίζουν ἀναμφισβήτητα ἀπό τὰ καθιστικὰ τοῦ ὑπολοίπου ἑλλαδικοῦ χώρου. Τὰ καθιστικὰ τῆς Θράκης, ἀποτελοῦν μία ἰδιαίτερη μορφολογικὴ κατηγορία. Παράλληλα, οἱ χορευτικοὶ σκοποὶ καὶ τὰ τραγούδια, παρουσιάζουν κι αὐτά μία ἐντονοτάτη ρυθμολογικὴ κινησιακὴ καὶ ἐκφραστική διαφοροποίηση, ἀναλόγως μὲ τὴν γεωγραφικὴ κατανομὴ τους, ἀλλά καὶ σοβαρὲς ἰδιοτυπίες – αὐτό ἰσχύει ἰδιαιτέρως γιὰ τοὺς χοροὺς τῆς δυτικῆς Θράκης – σχετικῶς μὲ τοὺς χοροὺς τῆς ὑπολοίπου Ἑλλάδος.(…)

(…) Θὰ ἤθελα ἐδῶ νὰ ἀναφερθῶ σχετικῶς μὲ τὴν συγγένεια, τοῦ Βυζαντινοῦ ἐκκλησιαστικοῦ μέλους καὶ τοῦ θρακιώτικου δημοτικοῦ τραγουδιοῦ, ἐξ αἰτίας κοινοῦ φορέος. Ὁ Σαμουῆλ Μπομποβὺ λέει πὼς : «τὸ ἐκκλησιαστικό καὶ κοσμικὸ τραγούδι, ἔβγαινε ἀπό τὰ ἴδια στόματα». Παλαιότερα ὁ Π. Παπαχριστοδούλου, ἐπεσήμανε τὴν ἀλληλεπίδρασι τοῦ θρακιώτικου δημοτικοῦ τραγουδιοῦ καὶ τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ μας μέλους. (…)

(…) Οἱ μακρόσυρτες φράσεις τους, ταυτόσημες σχεδὸν μὲ τὰ ἀργά στιχηραρικὰ μέλη τῆς βυζαντινῆς ἐκκλησιαστικῆς μουσικῆς, τὴν παρεμβολὴ μέσα στοὺς τρόπους ποὺ ἀκολουθοῦν, ἄλλων τρόπων, τὸν τρόπο ποὺ ἀποδίδονται, ἡ χροιὰ καὶ τὸ ὕφος τους, δὲν διαφέρουν ἀπό τὰ ἀργά μέλη τῆς βυζαντινῆς μουσικῆς. Ἀποτελοῦν μία ξεχωριστὴ καὶ ἰδιότυπη κατηγορία μελῶν, ἀκόμη καὶ μέσα στὴν ἴδια μουσικὴ λαογραφία τῆς Θράκης.(…)

(…) Ἄν θελήσουμε νὰ διατυπώσουμε τὶς χαρακτηριστικὲς διαφορὲς τῶν καθιστικῶν τραγουδιῶν τῶν παραλίων τοῦ Εὐξείνου, Σωζοπόλεως, Ἀγαθουπόλεως, σὲ σχέση μὲ τὴν γενικὴ μορφὴ τῶν καθιστικῶν τραγουδιῶν τοῦ κυρίως Ἑλλαδικοῦ χώρου καὶ τῆς δυτικῆς Θράκης, θὰ μπορούσαμε νὰ τὶς συνοψίσουμε στὰ ἑξῆς σημεῖα:….

 .

.

.

Διαβᾶστε ὁλόκληρο τὸ ἄρθρο στὸ : www.e-istoria.com  

 .

.

.

Ἀναδημοσίευσις ἐπιβάλλεται, μὲ τὴν αὐτονόητον πάντοτε ἀναφορά στὴν πηγὴ

.

.

.

 

h1

Η ΘΡΑΚΗ ΤΩΝ ΡΑΨΩΔΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΜΟΥΣΙΚΩΝ

07/10/2013

.

.

ΑΡΧΑΙΩΝ ΜΕΛΟΣ.

.

ΠΑΝΑΡΧΑΙΟΙ ΘΡΑιΚΕΣ ΑΟΙΔΟΙ-ΡΑΨΩιΔΟΙ-ΜΟΥΣΙΚΟΙ


Κ. Γ. Κουρτίδης, Ιστορία της Θράκης


Οι Θράκες ούτοι αοιδοί, ραψωδοί και μουσικοί αποτελούν ιδιαίτερον γνώρισμα των αρχαίων θρακών και δίδουν όλως εξαιρετικήν και ιδιάζουσαν σημασίαν εις την προϊστορικήν του Ελληνικού βίου περίοδον. Κατά γενικήν ομολογίαν ούτοι υπήρξαν οι πρωτοπόροι και εισηγηταί της ποιήσεως και μουσικής εις τας Ελληνικάς χώρας. Από την ψυχράν του βορρά χωράν, την θράκην, ερρίφθησαν εις την πέραν του Όλυμπου Ελλάδα αι πρώται θρησκευτικαί ακτίνες. Είνε δε αξία ιδιαιτέρας προσοχής η εξαιρετική επιμονή, με την οποίαν οι Έλληνες μυθογράφοι, ποιηταί και ιστορικοί αποδίδουν εις την θράκην τους πρώτους της Ελλάδος αοιδούς, ραψωδούς και μουσικούς. Και αυτός ο Πλάτων εις τον Ίωνα λέγει, ότι από τους ποιητάς άλλοι μεν εξαρτώνται και ενθουσιάζονται από τον Μουσαίον, άλλοι από τον Ορφέα, οι δε περισσότεροι κατέχονται και κρατούνται από τον Όμηρον.

.

ΟΡΦΕΥΣ

.
Υπήρξεν ο αρχαιότερος μυθικός αοιδός των θρακών, των οικούντων παρά το Αιγαίον, των Κικόνων κατά πάσαν πιθανότητα. Κέντρα της δράσεως του ήσαν η πεδιάς του Έβρου, η παρά τον Όλυμπον Πιερία Θράκη, ο Παρνασσός και ο Ελικών. Ο Οβίδιος εις τας Μεταμορφώσεις του αποκαλεί τον Ορφέα Ροδόπειον. Ο Ορφεύς ήτο υιός του βασιλέως Οιάγρου ή κατά την μυθολογικήν εκδοχήν υιός του Απόλλωνος και της μούσης Καλλιόπης. Έλαβε δε σύζυγον την Ευρυδίκην.

Ο Ορφεύς, υιός Οιάγρου και Καλλιόπης, κατά τον μυθογράφον Κόνωνα εβασίλευσεν εις τους Μακεδόνας Πίερας, ως και εις την χωράν των Οδρυσών, διότι το γένος των Μακεδόνων και των θρακών εσέβετο πολύ τους σοφούς. Κατά δε τον Βεργίλιον εβασίλευσεν εις το όρος Ίσμαρον και την Ροδόπην, τα οποία ήκουον με έκστασιν την μουσικήν του Ορφέως

Read the rest of this entry ?

h1

ΤΑ ΑΒΔΗΡΑ ΜΕΣΩ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΣΚΑΠΑΝΗΣ

04/10/2013

.

.ΑΒΔΗΡΑ ΝΟΜΙΣΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΡΤΕΜΙΔΑ

.

.

 

Περιεχόμενα :

Τὸ Ἀρχαιολογικὸ Μουσεῖο, Δημόσιος βίος, Ἰδιωτικός βίος,  Ἔθιμα ταφῆς, Ἄβδηρα – Πολύστυλον, Περιήγησις

.

.

(…) Τὰ Ἄβδηρα, ἰδρύθηκαν ἀπό Ἴωνες κατοίκους τῶν Κλαζομενῶν τῆς Μικρᾶς Ἀσίας, στὰ μέσα τοῦ 7ου αἰῶνος π.Χ. Τὸ 545 π.Χ. ἡ ἀποικία ἐνισχύθηκε ἀπό κατοίκους τῆς Ἰωνικῆς Τέω. [***]  Οἱ Τήιοι, ἐγκαταστάθηκαν στὴν ἴδια περιοχὴ, ἀλλά στὰ μέσα τοῦ 4ου αἰῶνος π.Χ., ἀναγκάστηκαν νὰ μεταφέρουν τὴν πόλη τους νοτιότερα. Ὁ βόρειος περίβολος σταδιακὰ ἐγκαταλείφθηκε.

Ἡ νέα πόλη χτίστηκε σύμφωνα μὲ τὸ Ἱπποδάμειο πολεοδομικὸ σύστημα (ὀριζόντιοι καὶ κάθετοι δρόμοι ποὺ διασταυρώνονται μεταξὺ τους, σχηματίζοντας οἰκοδομικά τετράγωνα) καὶ διέθετε ἰσχυρό τετράπλευρο περίβολο, ἀκρόπολη, δύο λιμάνια καὶ θέατρο. Στὶς κατοικίες ὑπῆρχε ἐσωτερική πλακόστρωτη αὐλή ποὺ εἶχε πηγάδι καὶ περιβαλλόταν ἀπό στοὲς στὶς ὁποῖες ἔβλεπαν τὰ δωμάτια.

Στὸ τέλος τῆς ἀρχαιότητας τὰ τείχη τοῦ νοτίου περιβόλου, καταστράφηκαν καὶ ἐπιχώθηκαν.

Στὰ ὑστερορρωμαϊκά χρόνια, δὲν ὑπῆρχε τὸ ὀδικό σύστημα τῆς Ἱπποδαμείας πόλεως. Ἀργότερα ὁ οἰκισμός συρρικνώθηκε περισσότερο καὶ οἱ κάτοικοι ἐγκαταστάθηκαν στὸν λόφο τῆς ἀρχαίας ἀκροπόλεως. Στὴν περιοχὴ τῆς δυτικῆς πύλης, δημιουργήθηκε ἐκτεταμένο νεκροταφεῖο ποὺ χρησιμοποιήθηκε ὡς τὰ βυζαντινὰ χρόνια. Στοὺς μεσοβυζαντινοὺς χρόνους (9ος αι. μ.Χ.) τὸ πολίχνιο, μετονομάστηκε σὲ Πολύστυλον’ παραφθορά τῆς λέξεως εἶναι ἡ νεότερη ὀνομασία τῆς περιοχῆς: Μπουλούστρα.

Ἡ ὀχύρωση τῆς βυζαντινῆς πόλεως, ἀκολουθεῖ σὲ γενικὲς γραμμὲς τὸ περίγραμμα τῆς κορυφῆς τοῦ λόφου. Ἡ βορειοδυτικὴ πλευρᾶ της, ἐνισχύεται μὲ προτείχισμα. Δύο πῦλες στὴν βόρεια πλευρᾶ καὶ μία μικρὴ πυλίδα στὴν δυτικὴ, ἐξασφάλιζαν τὴν ἐπικοινωνία τῆς πόλεως. Ἡ περιμετρικὴ ὀχύρωσις, τέμνεται εγκάρσια ἀπό δύο ἐσωτερικά τείχη. Τὸ πρῶτο, χωρίζει τὴν πόλη σὲ δύο ἴσα τμήματα, ἐνῶ τὸ δεύτερο, μαζὶ μὲ τὸ ἀνατολικό ἐξωτερικό τεῖχος, σχηματίζει τὴν ἐσωτερική βυζαντινὴ ἀκρόπολη.

ΑΡΧΑΙΛΟΓΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΑΒΔΥΡΩΝΟἱ ἀνασκαφές ἄρχισαν τὸ 1950 ἀπό τὸν Δημήτρη Λαζαρίδη. Μέχρι σήμερα ἔχει ἀνασκαφεῖ μεγάλο τμῆμα τῆς πόλεως. Ἡ ἔκτασις ὅμως αὐτή δὲν εἶναι ἑνιαῖα καὶ μερικὲς ἀνασκαμμένες περιοχὲς δὲν εἶναι προσιτὲς στὸν ἐπισκέπτη. Ὁ ἐπισκέψιμος χῶρος, στὸν ὁποῖο ὑπάρχει φυλάκιο καὶ ἐγκαταστάσεις γιὰ τοὺς ἐπισκέπτες, βρίσκεται κοντὰ στὸ λιμάνι. Ἡ περιοχή αὐτή κατοικήθηκε συνεχῶς γιὰ πολλοὺς αἰῶνες. Ἡ νεότερη φάση, ἀνήκει στὸν 12ο αἰῶνα μ.Χ. καὶ ἡ παλαιότερη στὸν 4ο αἰῶνα π.Χ….

.

.

.

Διαβᾶστε ὁλόκληρο τὸ ἄρθρο στὸ : www.e-istoria.com

.,

Συντομευμένος σύνδεσμος :   http://wp.me/p12k4g-3w3

 

[***] Σημείωσις ἀπό τὸ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ [5/7/2014]:

Βάσει τῆς εἰκοσαετοῦς [1988-2013] ἔρευνας τοῦ καθηγητοῦ κυρίου Χαράλαμπου Σπυρίδη, γιὰ τὸ (ΕΜΜΕΤΡΟ) ΕΠΙΓΡΑΜΜΑ ΕΠΙ ΤΗΣ ΠΛΑΚΟΣ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΥ ΔΑΚΤΥΛΙΔΙΟΥ ΤΟΥ ΑΡΧΙΕΡΕΩΣ ΤΩΝ ΚΑΒΕΙΡΩΝ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΤΕΩ ΕΝ ΘΡΑιΚΗ», γνωστὸ ὡς  «Δακτυλίδι τοῦ Ἐζέροβο»,  Θρᾷκες ἀποίκησαν τὴν Εὕβοια, κατόπιν πῆγαν στὴν Τέω τῆς Λυδίας –ΙΩΝΙΑ – στὴν χερσόνησο Ἐρυθραίας, δημιούργησαν μία πόλη ποὺ ἤκμασε, καὶ τελικὰ ἐπέστρεψαν – μαζὶ μὲ τὸ δαχτυλίδι ποὺ βρέθηκε στὸ σημερινὸ Ἐζέροβο -, στὴ Νέα Τέω τῆς Θρᾲκης, στὰ Δυρβαία τῆς Σκυθίας καὶ ὄχι στὰ Ἄβδηρα. 

.

….

h1

ΘΡΑΚΕΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ ΠΟΥ ΣΥΝΕΤΕΛΕΣΑΝ ΣΤΗΝ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΑΝΟΔΟ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ

25/09/2013

Ο Θράκας Λεύκιππος

.

.

ΘΡΑΚΕΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ ΠΟΥ ΣΥΝΕΤΕΛΕΣΑΝ ΣΤΗΝ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΑΝΟΔΟ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ

 .

Πληροφορίες για οργανωμένη εκπαιδευτική κίνηση στο χώρο της Θράκης κατά την αρχαιότητα δεν υπάρχουν, όμως επίσης και για την ελληνιστική και ρωμαϊκή εποχή.

Όμως έφτασαν μέχρι τις ημέρες μας ονόματα μυθικών προσώπων καθώς και ιστορικών προσωπικοτήτων που έζησαν στο Θρακικό χώρο και ξεκινώντας απ’ αυτόν, με τα όσα συνέλαβαν στον κόσμο των ιδεών και με τα όσα δίδαξαν συνέβαλαν στην πνευματική άνοδο του ελληνισμού.

Από το χώρο της μυθολογίας προέρχεται το όνομα του Ορφέα. Σ’ αυτή τη μυθική [ὑπαρκτό πρόσωπο τῆς προϊστορίας μας] προσωπικότητα, που καταγόταν από την Θράκη, είχαν αποδοθεί οι ιδιότητες του μουσικού, του προφήτη και του ανακαινιστή των θρησκευτικών ιδεών. Οι διάφοροι αρχαίοι συγγραφείς αναφέρουν ότι ήταν γιός του Θράκα βασιλιά Οιάγρου και της Μούσας Καλλιόπης, ότι έζησε στις περιοχές της Πιερίας, του Παγγαίου και της Ροδόπης κι’ ότι πήρε μέρος στην Αργοναυτική εκστρατεία. Πέρα από τα όσα έχουν γραφεί για την μουσική του δεινότητα και τα διάφορα περιστατικά της ζωής του, υπάρχουν οι αναφορές διαφόρων συγγραφέων με αντικείμενο της φιλοσοφικές του ιδέες και τις κοσμογονικές του αντιλήψεις που αποτελούσαν τη διδασκαλία των Ορφικών. Για παράδειγμα ο νεοπλατωνικός φιλόσοφος Πρόκλος αναφέρεται σε σχόλιο του στον πλατωνικό διάλογο «Τίμαιος» όπου μιλά για τον Δία ως ποιητή του κόσμου και καταλήγει:

«Και ταύτα πάντα η Ορφέως εδίδαξεν υφήγησις» (2).

Αν η προσωπικότητα του Ορφέα παραμένει βυθισμένη μέσα στην αχλύ του μύθου, είναι γνωστές από την ιστορία πολλές προσωπικότητες κατοίκων της Θράκης οι οποίοι κατά την κλασική και ελληνιστική αρχαιότητα στάθηκαν φωτισμένοι δάσκαλοι που δίδαξαν πολλά στους συνανθρώπους τους…..

.

.

.

Διαβάστε ολόκληρο το άρθρο στο : www. e-istoria.com

,

,

[ shortlink ]  :  http://wp.me/p12k4g-1W1

,

,

.

.

.

 

.

.

.

h1

ΒΙΟΠΡΑΓΙΕΣ ΤΩΝ ΤΟΥΡΚΩΝ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΠΟΜΑΚΟΥΣ

23/09/2013

.

.

Οι βίαιοι εξισλαμισμοί Πομάκων το 16ο και 17ο αιώνα

 .

.

Ο ιστορικός Ν.Τοντόροβ εξιστορώντας τον εξαναγκαστικό εξισλαμισμό των κατοίκων της Ροδόπης παραθέτει ιστορικές μαρτυρίες από χρονικά και πηγές. Αναφέρει χαρακτηριστικά (N.Todorov (1958) “Nasilstveno Pomohamedanchvane na Rodopskite Bulgari”, Hristov H., V.Hadzinikolov (eds), Iz minaloto na Bulgarite Mohamedani v Rodopite. Sofia 76) πως δεν υπάρχει χωριό Πομάκων στη Ροδόπη δίχως το τοπωνύμιο «Καβούρσκο Γκρόμπιε» (τάφοι των απίστων), όπου όλοι γνωρίζουν πως είναι θαμμένοι χριστιανοί.

Το τοπωνύμιο «Καβούρσκο γκρόμπιε» υπάρχει και στο ελληνικό τμήμα της Ροδόπης, κοντά στον Κένταυρο. Ερείπια από βυζαντινούς τάφους συναντάμε σε πάρα πολλά πομακοχώρια της Ελλάδας. Ο Ν.Τοντόροβ προσθέτει επίσης τα πάμπολλα τοπωνύμια της Ροδόπης «Μόμιν κάμεν», «Μόμιν βργ», «Μόμιν βιρ», Νεβέστα» κλπ που σχετίζονται με παραδόσεις για την αυτοκτονία Ροδοπαίων κοριτσιών προκειμένου να αποφύγουν τη σύλληψη από τους Τούρκους.

Ένα από τα κείμενα που παραθέτει είναι του Μεθόδιου Ντραγκίνωβ από το χωριό Κόροβα (περιοχή Βέλινγκραντ) αναφορικά με την περιοχή Τσέπινο το καλοκαίρι του 1657 (N.Todorov (1958) “Nasilstveno Pomohamedanchvane na Rodopskite Bulgari”, Hristov H., V.Hadzinikolov (eds), Iz minaloto na Bulgarite Mohamedani v Rodopite. Sofia, 68-69) :

«Όταν ο Τούρκος εμίρης βασιλιάς Μοχάμεντ ονομαζόμενος Λόβετς [Μεχμέντ Κιοπρουλού (1648-1687)] άρχισε πόλεμο ενάντια στο Μωριά [Πελοπόννησο] έστειλε στρατό 105 χιλιάδων από τη θάλασσα και 150 χιλιάδων από τη στεριά. Τότε στην πόλη Πλόντινγκραντ [Φιλιππούπολη] πήγαν έξι πασάδες και πέρασαν από την Πέστερα.

Ο Μοχάμεντ πασάς με πολλούς γενίτσαρους πήγε προς το Τσέπινο και το Κονστάντοβο. Αυτός μαζεύει όλους του παπάδες και δημάρχους, τους βάζει αλυσίδες και τους λέει: «Βρε άπιστοι, ο μεγάλος Οθωμανός βασιλιάς σάς λυπάται, αλλά τίποτα δε δίνετε στο σουλτάνο και μόνο όταν πρέπει βοηθάτε στο δικό μας στρατό. Εμείς σας αγαπάμε σα δικούς μας γενίτσαρους κι εσείς θελήσατε να σηκώσετε κεφάλι ενάντια στο δικό σας βασιλιά»….

.

.

.

Διαβάστε ολόκληρο το άρθρο στο : www.e-istoria.com

,

,

[ shortlink ]  :  http://wp.me/p12k4g-21B

 

,
Πηγή : http://www.youtube.com/user/nikossamos64
,
,

Ένα πομάκικο τραγούδι από το αρχείο του Πέτρου Θεοχαρίδη
Καταγραφές στα πομακοχώρια 1964-1970

,

ΓΛΑΥΚΗ (Σαλήνιστα- Γκιοκτσέ Μπουνάρ)
«Σαλήχου σίινε Σαλήχου»

Σαλήχου, σίινο, Σαλήχου,
Μικρέ Σαλή, γιε μου, μικρέ Σαλή

Τούρτσι τα ίσατ, νέματα,
Τούρκοι σε ζητούν, δεν είσαι εδώ,

Μπουλγκάριε πίιτατ, νέματα.
Βούλγαροι ρωτάνε για σένα, δεν είσαι εδώ.

Νταλί τα σάμπιε ζασέτσε
Μήπως τσεκούρι σε έκοψε

Ή λι τα πούσκα γιουνταρί; 
Ή μήπως σφαίρα σε χτύπησε;

Νίτου μα σάμπιε ζασέτσε,
Ούτε τσεκούρι μ’ έκοψε

Νίτου μα πούσκα γιουνταρί
Ούτε σφαίρα με χτύπησε.

Αμ σι μα μάικα φάτιχο
Αλλά, μητέρα, με έπιασαν

Ντορτ κισί κομίτε για χαϊντούτε.
Τέσσερα άτομα κομιτατζήδες και ληστές

[Να ντβα μα όγκνε βαλέχα
Σε δυο φωτιές με έκαιγαν

Ζα τσεβερμέ μα πετσέχα]
Για ψητό με ψήνανε

,

h1

ΑΠΟ ΤΗ ΓΛΩΣΣΑ ΤΗΣ ΘΡΑΚΗΣ

19/11/2012

.

.

ΑΠΟ ΤΗ ΓΛΩΣΣΑ ΤΗΣ ΘΡΑΚΗΣ

.

Μ. Φιλήντα

 .

Ο χειμώνας (ή κάλλιο ο χειμός, πως το λέγανε στη βορειοανατολική Θράκη) του 1908, με βρήκε στη Σαρακινού, ή Σαρακίνα τής Β.Α. Θράκης.

Εδώ πρέπει να πούμε, πώς η αρχική ονομασία είτανε στα Ρακινού, στα χτήματα δηλ του Ρακινού.

Έπειτα όταν ξεχάστηκεν ο Ρακινός και τα χτήματά του. η ονομασία Σταρακινου παρετυμολογικά έγινε: Σαρακινού έπειτα η Σαρακινού (η κώμη δηλ. Σαρακινού) και τέλος κατά το σκήμμα Βυζού και Βύζα. είπανε τη Σαρακινού και Σαρακίνα.

Λοιπόν άφτού μέστειλε τη χρονιά εκείνη, πού είχε κηρυχτεί το Τούρκικο Σύνταγμα, ο μακαρίτης ο ‘Ιδας, για να διδάξω στους καλούς ανθρώπους εκείνους τον εθνικισμό, ώστε μια μέρα πολύ κοντινή να γίνει ή χώρα τους. Ελλάδα.

Είδα όμως πώς οι άνθρωπόι τής χώρας εκείνης είτανε πολύ πιο εθνικιστές από μένα κι απ’ αφτή τη  μεριά τουλάχιστο κάμνουν το κα9ήκον τους στην εντέλεια. Τότες κεγώ επιδόθηκα σε γλωσσικές παρατηρήσεις, τής ντόπιας γλώσσας κι ωφελήθηκα πολύ, ωφέλησα και την επιστήμη, όπως θα δούμε αμέσως.

Ανάμεσα στα πολλά και ποικίλα καινούργια πράματα πού παρετήρησα στη γλώσσα των βόρειων θρακών άκουσα και τις φράσες πα α πάς; (=που θα πάς) τα α κάνις (τι θα κάνεις), που με βοηθήσανε νάβρω το νόμο τής συναλοιφής πού λέγαν οι παλιοί γραμματικοί.

Το α(=θα) τόξαιρα κι από πρώτα, γιατί κεμείς στην Αρτάκη μας έτσι το λέγαμε, Το θα λοιπόν χάνει το αρχχικό του θ από τη συνεκφορά του με τις αντωνυμίες τον, τη, το κλ. προκλιτικές, του ρήματος αντικείμενα, πού ακολουθούνε συχνότατα και κοινότατα το θα. Το φαινόμενο αφτό το λένε ανομοίωση, η ξέμοιασμα. Όταν δηλ. σε συλλαβές καταποδιαστές τύχουνε δύο σύμφωνα που οπωσδήποτε προφέρνονται με τα ίδια στοματήσια όργανα, πολλές φορές χάρη γιά εφκολία στην προφορά αποσιωπάται το ένα τους λ. γ. ….

.

.

Ολόκληρο το κείμενο ΕΔΩ

.

.

.

h1

ΑΠΟ ΤΑ ΘΡΑΚΙΚΑ ΕΘΙΜΑ

03/11/2012

thraki-660.

.

ΑΠΟ ΤΑ ΘΡΑΚΙΚΑ ΕΘΙΜΑ

 .

ΕΛΠΙΝΙΚΗΣ ΣΑΡΑΝΤΗ ΣΤΑΜΟΥΛΗ

 .

ΚΡΑΤΗΤΙΚΑ (1)

Όποια γυναίκα κάνει αποβολαίς και ξανά μείνει έγκυος η μαμή την δίνει το κρατητικό (2), το φορεί στο λαιμό της μέρα νύχτα και το βγάζει όταν την πιάσουν οι πόνοι.

Τα κρατητικά κρατούν το παιδί και δεν αποβάλνει η γυναίκα.

Είναι τρία η και ένα, σαν γυαλιστερά κομπολόγια, μεγάλα ως δύο δάχτυλα και έχουν μέσα γραμμαίς και στύλο κρατητικό:

Τα παλιά χρόνια έπεφταν από το αστροπελέκι και τα εύρισκαν μέσα στη βροχή που έτρεχαν τα νερά με ορμή. .

Δεν αγοράζονται, μερικαίς πρωτιναίς μαμαίς τα έχουν, η κερά πού με τα είπε αυτά λέγει δεν ειναι γιαπμάδαις (3), αλλά θεικά.

Τα αυγά που οι όρνιθες την Μεγάλη Πέμπτη τα βάφουν, το βράδυ τα βέζουν σε μαντήλι, το πηγαίνουν στην εκκλησιά και τα αφίνουν κάτω από το δισκέλι πού διαβάζονται τα δώδεκα Ευαγγέλια.

Αφού διαβασθούν τα παίρνουν και το ένα αφίνουν στο εικόνισμα του σπιτιού. Εάν αυτό το γέννησε μαύρη όρνιθα στα εφτά χρόνια γίνεται κρατηνήρα.

Το αυγό ραγίζει, απο μέσα μαζεύεται, ξεραίνεται και γίνεται σαν πέτρα. Το δίνεις στον κουγμουτζή (4) και κάνει μιά τρύπα στη μέση, περνάς κλωστή. κόκκινη και το φορεί στο λαιμό όποια ρίχνει το παιδί οσο που να γεννήσει και ύστερα το δίνει στη, νοικοκερά.

.

ΔΕΙΣΙΔΑΙΜΟΝΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ

Τα Συμόγιορτα

Αγίου Τρύφωνος, Υπαπαντής, και Αγίου Συμεών. 1,2 και 3 Φεβρουαρίου.

Τα Συμόγιορτα και τις τρείς μέραις οι έγκυαις δεν πρέπει να εργασθούν, διότι τα σημεία τρίβουνται και πλάθουνται τις δυο πρώταις μέραις και την τρίτη του Αη Συμειού φαίνουνται…..

.

.

Ολόκληρο το κείμενο ΕΔΩ

.

.

.

h1

Ο ΘΕΣΜΟΣ ΤΗΣ ΕΦΗΒΕΙΑΣ ΣΤΗ ΘΡΑΚΗ ΚΑΤΑ ΤΟΥΣ ΕΛΛΗΝΙΣΤΙΚΟΥΣ ΚΑI ΡΩΜΑΙΚΟΥΣ ΧΡΟΝΟΥΣ

12/09/2012

 

.

.

Ο ΘΕΣΜΟΣ ΤΗΣ ΕΦΗΒΕΙΑΣ ΣΤΗ ΘΡΑΚΗ ΚΑΤΑ ΤΟΥΣ ΕΛΛΗΝΙΣΤΙΚΟΥΣ ΚΑI ΡΩΜΑΙΚΟΥΣ ΧΡΟΝΟΥΣ

.

του Ευάγγελου Αλμπανίδη καθηγητή Φυσικής Αγωγής του ΔΠθ

 .

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

 

 

Ο χώρος που φέρει το όνομα Θράκη από τους αρχαιότατους ακόμη χρόνους δεν είχε σαφή και καθορισμένα όρια. Στην έρευνά μας η Θράκη εξετάζεται με τα ευρύτερά της εθνολογικά και γεωγραφικά όρια τα οποία είναι ο Στρυμόνας δυτικά, ο Δούναβης βόρεια, το Θρακικό Πέλαγος νότια και ο Εύξεινος Πόντος και η Προποντίδα ανατολικά .1

Σκοπός της μελέτης αυτής είναι η συλλογή και επεξεργασία στοιχείων που αφορούν το θεσμό της εφηβείας κατά τους ελληνιστικούς και ρωμαϊκούς χρόνους. Διερευνάται η διάδοση και η επικράτηση του ελληνικού αυτού θεσμού στη Θράκη και επιπρόσθετα επιχειρείται η κατανόηση και ο ρόλος που διαδραμάτιζε στην αγωγή των νέων αλλά και στη σύσφιγξη των σχέσεων των Ελλήνων με τους ντόπιους κατοίκους της περιοχής.

Ως πηγές χρησιμοποιήθηκαν επιγραφές ελληνιστικής και ρωμαϊκής επο- χής, οι οποίες εντοπίστηκαν κύρια στη συλλογή επιγραφών του G. Mihailov,2 στο Inscriptiones Craecae3, στο Bulletin de Correspodance Hellenique 4και στο Revue de Philologie de Litterature et d’ Histoire anciennes5.

1.1 ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΘΕΣΜΟΥ ΤΗΣ ΕΦΗΒΕΙΑΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ

Ο θεσμός της εφηβείας και το γυμνάσιο ήταν τα σπουδαιότερα σύμβολα του ελληνικού πολιτισμού. Το γυμνάσιο συνδεόταν στενά με το θεσμό της εφηβείας, αφού στις εγκαταστάσεις του λάμβανε χώρα η εκπαίδευση των εφήβων .Στις πόλεις μάλιστα όπου υπήρχαν γυμνάσια περισσότερα του ενός, το ένα εξ αυτών ή όσα αρκούσαν χρησιμοποιούνταν αποκλειστικά για τη γύμναση των εφήβων και τη λειτουργία του θεσμού.6 Τόσο το γυμνάσιο, όσο και ο θεσμός της εφηβείας υπήρξαν οι παράγοντες που έπαιξαν το σπουδαιότερο ίσως ρόλο στη διατήρηση της πολιτιστικής ταυτότητας των Ελλήνων στις αποικίες και τα ελληνιστικά βασίλεια. Ταυτόχρονα αποτέλεσαν ισχυρά μέσα για τον εξελληνισμό ξένων λαών κατά τους ελληνιστικούς και ρωμαϊκούς χρόνους.7 Ο θεσμός της εφηβείας μάλιστα, θεωρείται ο ελληνικός θεσμός με τη μεγαλύτερη αφομοιωτική ισχύ, θεσμός ο οποίος συνέβαλε τα μέγιmα στov εξελληνισμό άλλων λαών…..

.

.

Η συνέχεια του κειμένου ΕΔΩ

.

.

.

h1

ΘΡΑΚΕΣ ΚΑΙ ΜΥΚΗΝΑΙΟΙ

29/08/2012

.

.

ΘΡΑΚΕΣ ΚΑΙ ΜΥΚΗΝΑΙΟΙ

 Μετάφραση από την ΜΑΡΙΑ ΡΑΛΛΗ – ΥΔΡΑΙΟΥ, Μ.Α. Κριτικής Θεωρίας, Ιστορικό – Αρχαιολόγο

Η Θρακολογία και η Μυκηνολογία είναι δυο κλάδοι των Ινδο-Ευρωπαϊκών Σπουδών ίσης αξίας για το θέμα » ενδοσχέσεις ανάμεσα στους Πρωτο-Θράκες και στους Πρώτο- Έλληνες» εφ’ όσον αμφότεροι έζησαν στην ίδια γεωγραφική περιοχή. Ο καθηγητής ALEXANDER FOL ξεκίνησε μια διεθνή προσέγγιση στη Θρακολογία. Είδε ότι οι θησαυροί του θρακικού πολιτισμού δεν θα έπρεπε να περιοριστούν μόνον στις χώρες της Νότιας – Ανατολικής Ευρώπης αλλά να μοιραστούν με τα έθνη όλου του κόσμου. Σε μια σειρά από συνέδρια – το πρώτο έγινε το 1972- ο Α. FOL έκανε τη Θρακολογία ένα ζωτικό τμήμα της πολιτιστικής κληρονομιάς της Ευρώπης. Έτσι γεννήθηκε μια μοντέρνα, διεθνής επιστήμη στο Πρώτο Διεθνές Συνέδριο Θρακολογίας στη Σόφια.

Πριν από χρόνια, όταν υπήρχαν λιγότερα γλωσσολογικά και αρχαιολογικά στοιχεία, οι ερευνητές της Αρχαίας Θράκης έβγαλαν το συμπέρασμα ότι αυτά που είδαν στην περιοχή αυτή γύρω στα μέσα της πρώτης χιλιετίας π.Χ. και λίγο αργότερα, και τα οποία τους θύμιζαν τον Μυκηναϊκό πολιτισμό, ήταν κατάλοιπα του παρελθόντος. Υπέθεσαν ότι αυτά τα κατάλοιπα ή ενθυμήματα της Μυκηναϊκής εποχής στην Ελλάδα μπορεί να ήταν το αποτέλεσμα μιας πιθανής, αν και καθυστερημένης, επίδρασης των Μυκηναϊκών κέντρων επάνω στο Βορρά. Ιδιαίτερης σημασίας είναι το γεγονός ότι ανάμεσα στην Ανατολία και στη Νοτιο-Ανατολική Ευρώπη, συμπεριλαμβανομένης και της λεκάνης του Καυκάσου-Μαύρης θάλασσας, αναδύθηκε ένας σχετικά ενοποιημένος τελετουργικός και μυθολογικός συμβολισμός, ο οποίος και αποδεικνύεται από βασικά αντικείμενα και ζωομορφικές συνταυτίσεις: ο διπλός πέλεκυς και ο σταυρός ήταν συνδεδεμένα με τη λατρεία της Μητέρας-θεάς καθώς και με τη λατρεία των νεκρών. Μερικές φορές και η γυναικεία μορφή απεικονιζόταν με το σχήμα του σταυρού. Η Θράκη διατήρησε για πολύ καιρό την αρχαία σημασιολογία των κυριοτέρων μυθολογικών συμπλεγμάτων λατρείας αυτής της περιοχής: τα πουλιά και τα ελάφια, τις γυναικείες φιγούρες, το άλογο και το άρμα, τον ταύρο, κ.ά. Μεγάλης σημασίας ήταν τα μνημεία που χρονολογούνται έως την πρώτη χιλιετία π.Χ., όπως τα μεγαλιθικά μνημεία στο πρώτο μισό της χιλιετίας και ο θόλος και οι θολωτοί τάφοι στο δεύτερο μισό. Ολόκληρος ο μεγαλιθικός πολιτισμός είναι δυνατόν να ερμηνευτεί μόνον με την έννοια της λατρείας του Ήλιου…

.

.

Ολόκληρο το κείμενο ΕΔΩ

.

.

.