h1

Η ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΤΩΝ ΒΡΕΦΩΝ ΣΤΟΝ ΠΟΝΤΟ

05/12/2012

.

.

Η ΦΡΟΝΤΙΔΕΣ ΤΩΝ ΒΡΕΦΩΝ ΣΤΟΝ ΠΟΝΤΟ

(ΤΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΤΩΝ ΚΟΤΥΩΡΩΝ*)

ΤΡΟΦΗ

Κύρια τροφή των παιδιών, για τον πρώτο χρόνο τουλάχιστον, ήτανε το γάλα τής μάννας τους. Αν ήταν αρκετό και δεν υπήρχε άλλο κώλυμα, μπορούσε το παιδί να θηλάζει—να βυζάν’—και ως δυό, σπανίως ως τριών και σπανιότατα ως πέντε ετών. Αν δεν ήταν αρκετό το βάζανε να θηλάσει—δωρεάν πάντα —άλλες γυναίκες, συγγενές, φίλες, ή γειτόνισσες που είχαν άφθονο γάλα.

Πολλές μάλιστα απ’ αυτές θέλοντας να τ’ αγαπήσουν το παιδί, κι’ αν είχε ακόμα άφθονο γάλα ή μάννα του, λέγαν: Λελεύω το ‘ψιόπον-αθε, για δος με ας βυζαλίζ’ άτο = Να χαρώ την ψυχούλα του, δός μου το να το θηλάσω. Παραμάννα ταχτική για να θηλάζει το παιδί, σπανιότατα χρησιμοποιούσαν, κυρίως οι εύποροι.

Για το θήλασμα — το βυζάλισμαν—δεν είχαν κανονικές ώρες. Όσες φορές έκλαιγε το παιδί τού δίνανε βυζί. Αν λίγη ώρα μετά το θήλασμα έκλαιγε, το κουνούσαν ν’ αποκοιμηθεί, κι’ αν εξακολουθούσε να κλαίει, το ξαναθήλαζαν.

Παράλληλα τού δίναν τού παιδιού μετά το δεύτερο μήνα και αραρότ’ (μοιάζει σαν κονφλάου) ή ρυζάλευρο ή νισιαστόν κατάλληλα παρασκευασμένα, και προπαντός αν το γάλα τής μάννας του δεν ήταν αρκετό. Από ενός χρονού άρχιζαν να δίνουνε στο παιδί και πηχτό ζουμάκι από οποιοδήποτε φαγητό που κάναν, κυρίως οι μη εύποροι.

Σπουδαία επίσης τροφή των παιδιών ήτανε το γάλα από γελάδα, που είχε γεννήσει πριν λίγες μέρες. Το δίναν τού παιδιού χλιαρά μέσα σε βυζορρόϊ ( μπουκαλάκι μακρουλό με πρόσθετη λαστιχένια τρύπια ρόγα — πιπερό).

Αν στο αναμεταξύ ή μάννα του παιδιού έμενε έγκυα, απόκοβε το παιδί από το θήλασμα αμέσως μόλις αντιλαβαινότανε την εγκυμοσύνη της ή μετά τον τρίτο μήνα, ενόσω βέβαια δε θα το πείραζε το γάλα της.

Πάντως ήτανε παρατηρημένο ότι το γάλα τής έγκυας γενικώς δεν ωφελούσε το παιδί, αλλά μάλλον το έβλαφτε. Αν η ανάπτυξη του παιδιού προχωρούσε κανονικά, άρχιζαν και το δίναν οποιοδήποτε φαγητό από το δεύτερο χρόνο ή και νωρίτερα. Το φαγητό στη γλώσσα του παιδιού το λέγαν: νενέ και νενέγια το ψωμί: μομά, το νερό: μπου κτλ.

ΜΠΑΝΙΑ

Τις πρώτες σαράντα μέρες έλουζαν το παιδί κάθε μέρα με χλιαρό νερό. Ως τούς τρεις μήνες έπειτα το έλουζαν μέρα παρά μέρα, κι’ από κει και πέρα ως να γίνει ενός χρονού, δυό ή τρεις φορές την εβδομάδα. Μετά το πρώτο έτος ως να γίνει δυό χρονών, το λούζανε δυό φορές την εβδομάδα κι’ αργότερα μιά φορά. Τα καλοκαίρια με τη ζέστη τα ‘λουζαν και με κρύο νερό και συχνότερα. Συνήθιζαν επίσης κι’ από μικρά ακόμα να τα λούζουνε στη θάλασσα, γιατί λέγανε πώς κάνει καλό στα παιδιά.

ΥΠΝΟΣ

Μετά το σπαργάνωμα, όπου τού περιόριζαν και τα χεράκια και τα ποδαράκια, βάναν το παιδί σε μιαν άκρη τού κρεββατιού τής μάννας του. Εκεί κοιμόταν ως οχτώ μέρες κ’ έπειτα το βάζανε σε κούνια — κουνίν. Ο κούνιες στα παλιά χρόνια ήτανε φκιαγμένες από κοινό ξύλο. Αργότερα τις επιμελήθηκαν περισσότερο με καρυδόξυλο και τελευταία προμηθεύτηκαν και μεταλλικές. Όσοι δεν είχανε κούνια, παίρνανε μ’ επιστροφή από συγγενείς, φίλους ή γείτονες πού δεν τα χρειαζόντανε. Αλλιώς έκαναν μέσα στο σπίτι κούνια κρεμαστή με σκοινιά και κουβέρτες κατάλληλα διασκευασμένες—σαλουνζάκ’. Τέτοιες κούνιες συνηθέστατα χρησιμοποιούσαν για τα παιδιά στις έξοχές, όπου τις έστηναν στο ύπαιθρο, σε κλαδιά δέντρων.

Γενικώς όταν κοιμόταν το παιδί, του είχαν δεμένα ή σκεπασμένα τα μάτια μ’ ένα ελαφρό τουλπάνι, για να μη το εμποδίζει το φως κ’ οι μυίγες.

Όταν για πρώτη φορά βάνανε το παιδί στην κούνια λέγαν: Έλα Χριστέ μ’ και Παναγία ή έλα Χριστέ-μ’ σ’ όνομα-σ’ ! Τις ευχές αυτές τις επαναλάβαιναν συχνά κι’ αργότερα, προπάντων όταν ήταν οπωσδήποτε αδιάθετο το παιδί.

Δεν άφηναν μικρά παιδιά ολόγυρα στην κούνια όταν το παιδί ήτανε πλαγιασμένο, γιατί με τη φυσική περιέργειά του έστριβε να τα βλέπει κι’ αλληθώριζαν τα ματάκια του: τερεί-τερεί και τζαπροούταν τ’ ομμάτα-θε.

Για να μη γίνει το παιδί καμπούρικο και για να φέρει προγούλια—κερτάνα ή σεβέλα—όταν μεγαλώσει, όπως πίστευαν, δεν τού βάναν μαξιλάρι.

Κάποτε ή κούνια ήταν διασκευασμένη σε τρόπο ώστε οι ακαθαρσίες τού παιδιού να φεύγουν σε μικρό καθήκι μακρόστενο και στρογγυλό από—τενεκέ —χαβρόζ’—που είχε σε κατάλληλο μέρος. Αλλιώς βάζανε στο παιδί ένα μακρόστενο ξύλινο σωληνάρι με στόμιο πλατύτερο ή και μπουκαλάκι γυάλινο, το τύλιγαν με τρόπο ανάμεσα στα ποδαράκια του και μέσα εκεί έκανε το ψιλό του. ….

.
.Ολόκληρο το κείμενο ΕΔΩ..
.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: